Czasowniki nieregularne na egzamin ósmoklasisty: lista z przykładami

Czasowniki nieregularne to te, które w czasie przeszłym i w trzeciej formie nie dostają końcówki -ed. Zamiast goed jest went, zamiast eated jest ate. Na egzaminie ósmoklasisty z angielskiego trudno bez nich zdobyć komplet punktów, bo opowiadanie o przeszłości pojawia się i w e-mailu, i w zadaniach na środki językowe.

Poniżej znajdziesz listę 74 czasowników, które najczęściej przydają się na poziomie A2, podzieloną na grupy według tego, jak zmieniają się ich formy. Taki podział ułatwia naukę bardziej niż alfabet.

Gdzie na egzaminie potrzebujesz trzech form

Pierwsza forma to bezokolicznik, druga to Past Simple, a trzecia to imiesłów bierny (past participle). Na egzaminie ósmoklasisty używasz ich w kilku miejscach:

• druga forma w Past Simple: Yesterday I lost my keys.
• trzecia forma w Present Perfect: I’ve never eaten sushi.
• trzecia forma w Past Perfect: When we arrived, the film had already begun.
• trzecia forma w stronie biernej: The bridge was built in 1920.

Wszystkie te konstrukcje są na liście gramatyki z informatora CKE dla egzaminu ósmoklasisty. W zadaniach 11–13, czyli w środkach językowych, forma musi być w pełni poprawna, także ortograficznie. Napisanie brang zamiast brought oznacza utratę punktu.

Grupa 1: trzy takie same formy

Najłatwiejsza grupa. Wszystkie trzy formy wyglądają identycznie, więc wystarczy zapamiętać, że czasownik jest nieregularny i nie dostaje -ed.

Bezokolicznik	Past Simple	Past Participle	Znaczenie
cost	cost	cost	kosztować
cut	cut	cut	ciąć, kroić
hit	hit	hit	uderzyć
hurt	hurt	hurt	zranić, boleć
let	let	let	pozwolić
put	put	put	położyć
set	set	set	ustawić
shut	shut	shut	zamknąć
read	read	read	czytać

Przy read zmienia się tylko wymowa: w pierwszej formie mówimy jak reed, a w drugiej i trzeciej jak red.

Grupa 2: pierwsza i trzecia forma takie same

Bezokolicznik	Past Simple	Past Participle	Znaczenie
become	became	become	stać się, zostać
come	came	come	przyjść, przyjechać
run	ran	run	biec

Tylko trzy czasowniki, ale bardzo częste. She has become a teacher jest poprawne, she has became już nie.

Grupa 3: druga i trzecia forma takie same

To największa grupa. Wystarczy nauczyć się jednej nowej formy, bo druga i trzecia są identyczne.

Bezokolicznik	Past Simple	Past Participle	Znaczenie
bring	brought	brought	przynieść
build	built	built	budować
buy	bought	bought	kupić
catch	caught	caught	złapać
feel	felt	felt	czuć (się)
fight	fought	fought	walczyć, kłócić się
find	found	found	znaleźć
get	got	got	dostać, stać się
have	had	had	mieć
hear	heard	heard	słyszeć
hold	held	held	trzymać
keep	kept	kept	trzymać, zachować
learn	learnt / learned	learnt / learned	uczyć się
leave	left	left	wyjść, zostawić
lend	lent	lent	pożyczyć komuś
lose	lost	lost	zgubić, przegrać
make	made	made	zrobić, wytworzyć
mean	meant	meant	znaczyć
meet	met	met	spotkać
pay	paid	paid	zapłacić
say	said	said	powiedzieć
sell	sold	sold	sprzedać
send	sent	sent	wysłać
sit	sat	sat	siedzieć
sleep	slept	slept	spać
spend	spent	spent	spędzić, wydać
stand	stood	stood	stać
teach	taught	taught	uczyć kogoś
tell	told	told	powiedzieć komuś
think	thought	thought	myśleć
understand	understood	understood	rozumieć
win	won	won	wygrać

Dwie pary warto rozróżnić od razu. Bought (kupił) i brought (przyniósł) różnią się jedną literą. Lend (pożyczyć komuś) jest nieregularne, a borrow (pożyczyć od kogoś) jest regularne: borrowed. W brytyjskim angielskim przy learn poprawne są obie formy, learnt i learned.

Grupa 4: trzy różne formy

Tu trzeba zapamiętać wszystkie trzy formy. Pomaga to, że wiele trzecich form kończy się na -n lub -en.

Bezokolicznik	Past Simple	Past Participle	Znaczenie
be	was / were	been	być
begin	began	begun	zaczynać
break	broke	broken	złamać, zepsuć
choose	chose	chosen	wybierać
do	did	done	robić
draw	drew	drawn	rysować
drink	drank	drunk	pić
drive	drove	driven	prowadzić (samochód)
eat	ate	eaten	jeść
fall	fell	fallen	upaść, spaść
fly	flew	flown	latać
forget	forgot	forgotten	zapomnieć
give	gave	given	dać
go	went	gone	iść, jechać
grow	grew	grown	rosnąć, uprawiać
hide	hid	hidden	chować (się)
know	knew	known	wiedzieć, znać
ride	rode	ridden	jeździć (na rowerze, konno)
ring	rang	rung	dzwonić
see	saw	seen	widzieć
show	showed	shown	pokazać
sing	sang	sung	śpiewać
speak	spoke	spoken	mówić
steal	stole	stolen	ukraść
swim	swam	swum	pływać
take	took	taken	wziąć, zabrać
throw	threw	thrown	rzucić
wake	woke	woken	budzić (się)
wear	wore	worn	nosić (ubranie)
write	wrote	written	pisać

Uwaga na show: druga forma jest regularna (showed), a nieregularna jest tylko trzecia (shown). Przy be druga forma zależy od osoby: I was, you were, he was, we were, they were.

Jak nauczyć się tej listy

Lista z 74 czasownikami wygląda groźnie, ale wiele z tych form znasz już z podręcznika. Naukę można rozłożyć na kilka kroków:

1. Przejrzyj tabele i zaznacz formy, których nie jesteś pewien.
2. Ucz się zaznaczonych w grupach, po 5–6 czasowników dziennie, zaczynając od grupy 3, bo tam jest najmniej do zapamiętania.
3. Ułóż do każdego czasownika jedno zdanie o sobie w Past Simple, a do części także w Present Perfect: I lost my phone last week. I’ve never lost my passport.
4. Wracaj do trudnych form po kilku dniach i po tygodniu, zamiast powtarzać wszystko jednego wieczoru.
5. Sprawdzaj się na zadaniach egzaminacyjnych, a nie tylko na liście. W arkuszu forma pojawia się w zdaniu, często w luce z podanym w nawiasie bezokolicznikiem.

Gdzie ćwiczyć dalej

Czasowniki nieregularne są narzędziem, a nie celem. Na egzaminie liczy się to, czy użyjesz ich we właściwym czasie. Zasady użycia Past Simple, Present Perfect i pozostałych czasów z informatora CKE opisuje strona czasy gramatyczne na egzaminie ósmoklasisty. Trzecia forma wraca też w stronie biernej, której informator wymaga w czterech czasach. Słownictwo, w tym czasowniki, możesz powtarzać codziennie w słówkach.